Μόλις μία από τις διαθέσιμες θεραπείες αντισωμάτων για την COVID-19 που κυκλοφορούν σήμερα είναι αποτελεσματική για όλες τις παραλλαγές του στελέχους Όμικρον, όπως διαπίστωσε μία νέα έρευνα από το Πανεπιστήμιο του Χονγκ Κονγκ. Η ίδια έρευνα επιβεβαίωσε ότι η αποτελεσματικότητα των mRNA εμβολίων έχει πράγματι μειωθεί μετά την εμφάνιση του παραπάνω στελέχους.
Τα αποτελέσματα της έρευνας δημοσιεύτηκαν πριν λίγες ημέρες στο επιστημονικό περιοδικό Nature.
Γνωρίζουμε σήμερα ότι το στέλεχος Όμικρον του SARS-CoV-2 ενοχοποιείται για το μεγαλύτερο κύμα κρουσμάτων της πανδημίας που έχουμε αντιμετωπίσει μέχρι σήμερα. Αυτή τη στιγμή έχουμε ανακαλύψει συνολικά τρεις διαφορετικές παραλλαγές του παραπάνω στελέχους και συγκεκριμένα τις BA.1, BA.1.1 και BA.2.
Όταν το στέλεχος Όμικρον ανιχνεύθηκε για πρώτη φορά το Νοέμβριο του 2021, η κυρίαρχη από τις παραπάνω παραλλαγές ήταν η BA.1. Ωστόσο, από το Δεκέμβριο του ιδίου έτους, τα ποσοστά της συγκεκριμένης παραλλαγής άρχισαν να περιορίζονται, ενώ τα περιστατικά της παραλλαγής BA.1.1 παρουσίασαν αύξηση. Ως αποτέλεσμα, σήμερα περίπου το 40% των περιστατικών του στελέχους Όμικρον αποδίδονται στην παραλλαγή BA.1.1. Η παραλλαγή BA.2 ενοχοποιείται αυτή τη στιγμή για το 10% περίπου του συνόλου των περιστατικών, ωστόσο το ποσοστό αυτό αυξάνεται συνεχώς.
Σε πειράματα που έκαναν στο εργαστήριο, οι επιστήμονες της παρούσας μελέτης εξέτασαν την ικανότητα 19 μονοκλωνικών αντισωμάτων να εξουδετερώνουν τις 3 παραλλαγές του στελέχους Όμικρον. Στη συνέχεια, έλαβαν δείγματα αίματος από εθελοντές που είχαν εμβολιαστεί με κάποια από τα διαθέσιμα εμβόλια της COVID-19 και επανέλαβαν το παραπάνω πείραμα.
Η επιστημονική ομάδα παρατήρησε μείωση της αποτελεσματικότητας των αντισωμάτων στους εθελοντές που είχαν κάνει 2 δόσεις των εμβολίων, τόσο στην εξουδετέρωση της παραλλαγής BA.1.1 όσο και της παραλλαγής BA.2. Προηγούμενη μελέτη της ίδιας επιστημονικής ομάδας είχε δείξει ότι η αποτελεσματικότητα των εμβολίων είχε περιοριστεί σημαντικά μετά την εμφάνιση της παραλλαγής BA.1.
Ωστόσο, όπως διαπίστωσε η επιστημονική ομάδα, η αποτελεσματικότητα των αντισωμάτων που είχαν κάνει και την αναμνηστική δόση των εμβολίων παρέμεινε σε ικανοποιητικά επίπεδα, γεγονός που υπογραμμίζει τη σημαντικότητα της τρίτης δόσης στη διατήρηση της ανοσίας.
Στα πειράματα που έγιναν προκειμένου να εκτιμηθεί η αποτελεσματικότητα των θεραπειών με μονοκλωνικά αντισώματα, διαπιστώθηκε ότι οι 17 από τις 19 θεραπείες είχαν μηδενική αποτελεσματικότητα στην εξουδετέρωση της παραλλαγής BA.2. Το μοναδικό μονοκλωνικό αντίσωμα που είχε την ικανότητα να εξουδετερώνει και τις 3 παραλλαγές του στελέχους Όμικρον ήταν το Bebtelovimab. Το αντίσωμα αυτό εγκρίθηκε προσφάτως από τον FDA για την αντιμετώπιση της COVID-19.
«Η εμφάνιση νέων στελεχών και παραλλαγών περιορίζει τις θεραπευτικές επιλογές μας και μειώνει την αποτελεσματικότητα των εμβολίων. Είναι σημαντικό να μην χαλαρώσουμε την επαγρύπνησή μας για τα νέα στελέχη του SARS-CoV-2 και να συνεχίσουμε να αναπτύσσουμε νέα μονοκλωνικά αντισώματα και εμβόλια», καταλήγει η μελέτη.
Επιμέλεια:Αντώνιος Δημητρακόπουλος MD, PhD, Ειδικός Παθολόγος Διευθυντής Γ’ Παθολογικής Κλινικής Ερρίκος Ντυνάν HC, ΕΔΙΠ Παθολογίας-Ανοσολογίας Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ
