Ο κ. Ιωάννης Παληός, καρδιολόγος, Διευθυντής Τμήματος Μαγνητικής Τομογραφίας Καρδιάς στο Metropolitan Hospital, εξηγεί γιατί η καρδιά λειτουργεί και «προειδοποιεί» διαφορετικά στα δύο φύλα και πώς αλλάζει ο καρδιαγγειακός κίνδυνος μετά την εμμηνόπαυση
Η καρδιά αποτελεί ένα συναρπαστικό και σύνθετο όργανο που είναι απαραίτητο για τη ζωή μας και η κατανόηση της λειτουργίας της είναι κρίσιμη για τη διατήρηση της καρδιακής υγείας και την πρόληψη των παθήσεών της.
Η ανατομική διαφορά μεταξύ της γυναικείας και της ανδρικής καρδιάς, αν και υπάρχει, δεν έχει σημαντική επίδραση στη λειτουργία της καρδιάς. Και η ανδρική και η γυναικεία καρδιά εκτελούν τη βασική λειτουργία τους, που είναι η ανταλλαγή αίματος με οξυγόνο και θρεπτικά συστατικά με όλα τα όργανα και τα οστά του σώματος.
Οι διαφορές στην ανατομία της γυναικείας με την ανδρική καρδιά επεκτείνονται και σε διαφορές στη λειτουργικότητα. Η γυναικεία καρδιά συνήθως έχει μεγαλύτερη συχνότητα παλμών ανά λεπτό, δηλαδή χτυπά γρηγορότερα από την ανδρική και αντιδρά στο stress άμεσα, κυρίως με αύξηση των παλμών.
Αντίθετα, η ανδρική καρδιά έχει μικρότερη συχνότητα παλμών ανά λεπτό, δηλαδή χτυπά πιο αργά και αντιδρά στο stress κυρίως με αύξηση της αρτηριακής πίεσης. Επίσης, η γυναικεία καρδιά –τουλάχιστον στις ηλικίες πριν την εμμηνόπαυση– προστατεύεται από τις γυναικείες ορμόνες, τα οιστρογόνα. Μάλιστα, στατιστικά φαίνεται πως οι νεαρότερες γυναίκες διατρέχουν χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης στεφανιαίας νόσου και καρδιαγγειακών επεισοδίων γενικότερα. Οι άνδρες που δεν έχουν αυτή την προστατευτική δράση των οιστρογόνων, εμφανίζουν καρδιοπάθειες στατιστικά περίπου 10 χρόνια νωρίτερα σε σχέση με τις γυναίκες. Ωστόσο, ο καρδιαγγειακός κίνδυνος αυξάνεται σημαντικά στις γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση και εξισώνεται με τον κίνδυνο των ανδρών.
Πώς εκδηλώνονται οι καρδιακές παθήσεις σε άντρες και γυναίκες
Το γεγονός ότι οι καρδιακές παθήσεις εκδηλώνονται με διαφορετικά συμπτώματα μεταξύ των ανδρών και των γυναικών αποτελεί αντικείμενο μελέτης και αναφοράς στον κλινικό χώρο. Πριν την επίσκεψη στον γιατρό, συχνά παρατηρείται παρανόηση των καρδιακών συμπτωμάτων από την μεριά των γυναικών, οι οποίες συχνά συγχέουν τις πραγματικές ενδείξεις καρδιακής νόσου. Τα εν λόγω συμπτώματα συμπεριλαμβάνουν, αλλά δεν περιορίζονται, σε αίσθημα αδυναμίας, δύσπνοιας, ζάλης, αρρυθμιών, πονοκεφάλου, ναυτίας, εφίδρωσης, καθώς και καταβολής.
Εν προκειμένω, η περιγραφή των ανωτέρω συμπτωμάτων διακρίνεται ως άτυπη, καθώς δεν συμπίπτει με τις τυπικές καρδιακές ενδείξεις και, επομένως, προκαλεί εύκολη υποεκτίμηση είτε από την ίδια την ασθενή, είτε από τον γιατρό που την αντιμετωπίζει.
Αντιθέτως, οι άνδρες, σύμφωνα με τα επιστημονικά δεδομένα, διακρίνονται από την αίσθηση τυπικών καρδιακών ενοχλημάτων, περιλαμβάνοντας, μεταξύ άλλων, τον ισχυρό θωρακικό πόνο, το σφίξιμο ή το κάψιμο στο θώρακα, καθώς και το αναφερόμενο πλάκωμα στο στήθος, το οποίο ενδέχεται να αντανακλά στην περιοχή της πλάτης ή να επεκτείνεται προς το αριστερό άνω άκρο ή το λαιμό. Επιπλέον, δεδομένα έχουν καταδείξει ότι ο αιφνίδιος καρδιακός θάνατος, συνδεδεμένος με τη στεφανιαία νόσο, συναντάται πιο συχνά στον ανδρικό πληθυσμό σε σχέση με τις γυναίκες. Αντίθετα, το αίσθημα των έντονων παλμών και οι αρρυθμίες παρατηρούνται με μεγαλύτερη συχνότητα στο γυναικείο φύλο.
Οι παραπάνω διαφορές στην αντίληψη και την εκδήλωση των καρδιακών συμπτωμάτων μεταξύ ανδρών και γυναικών αποτελούν αντικείμενο προσοχής και απαιτούν συνειδητοποίηση τόσο από τον ιατρικό κόσμο όσο και από το γενικό κοινό, προκειμένου να διευκολυνθεί η πρόληψη, η έγκαιρη διάγνωση και η θεραπεία των καρδιακών παθήσεων σε όλα τα άτομα ανεξαρτήτως φύλου.
*Το Metropolitan Hospital παραμένει πρωτοπόρο όσον αφορά στην παροχή καρδιολογικής φροντίδας, διαθέτοντας μία σύγχρονη, πλήρως εξοπλισμένη και καλά οργανωμένη Καρδιολογική Κλινική, η οποία συγκρίνεται άξια με τα κορυφαία καρδιολογικά κέντρα σε παγκόσμιο επίπεδο. Το κέντρο έχει πιστοποιηθεί σύμφωνα με τα πρότυπα ISO και έχει κερδίσει την εμπιστοσύνη της καρδιολογικής κοινότητας στην Ελλάδα. Με περισσότερα από 15 έτη παροχής φροντίδας, η Καρδιολογική Κλινική του Metropolitan Hospital αποδεικνύει την υψηλή της επιστημονική αρτιότητα στη διάγνωση και θεραπεία πολύπλοκων καρδιολογικών περιστατικών.
Επιμέλεια: ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΑΛΗΟΣ, Καρδιολόγος
