Εκτός πορείας βρίσκεται η ΕΕ για την επίτευξη των στόχων βιώσιμης ανάπτυξης για τον ιό HIV, τη φυματίωση, την ιογενή ηπατίτιδα και τα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα (ΣΜΝ) αποκαλύπτει νέα έκθεση του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC).
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, η Ευρωπαϊκή Ένωση και ο Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος (ΕΕ/ΕΟΧ) δεν βρίσκονται σε τροχιά επίτευξης των στόχων του Στόχου Βιώσιμης Ανάπτυξης 3.3 του ΟΗΕ, που προβλέπει τον τερματισμό αυτών των επιδημιών του ιού HIV, της φυματίωσης, της ιογενούς ηπατίτιδας και των σεξουαλικώς μεταδιδόμενων λοιμώξεων (ΣΜΝ) έως το 2030.
Παρά τη σημαντική πρόοδο στην ανίχνευση και θεραπεία αρκετών λοιμώξεων, τα στοιχεία δείχνουν ότι εκατομμύρια πολίτες στην Ευρώπη συνεχίζουν να ζουν με τις επιπτώσεις ασθενειών που θα μπορούσαν σε μεγάλο βαθμό να προληφθούν. Συνολικά, περισσότεροι από 59.000 άνθρωποι χάνουν κάθε χρόνο τη ζωή τους στην ΕΕ/ΕΟΧ εξαιτίας αυτών των νοσημάτων.
Όπως επισημαίνουν οι συντάκτες της έκθεσης, ενώ η Ευρώπη διαθέτει τα μέσα για να περιορίσει δραστικά αυτές τις ασθένειες, οι υπηρεσίες πρόληψης και θεραπείας δεν φτάνουν σε όλους όσοι τις χρειάζονται.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η κατάσταση γύρω από την ηπατίτιδα Β και C, οι οποίες ευθύνονται για το 90% των σχετικών θανάτων, με την θνησιμότητα να παραμένει σταθερά υψηλή, χωρίς ενδείξεις ουσιαστικής μείωσης. Παρότι οι θάνατοι από HIV και φυματίωση παρουσιάζουν πτωτική τάση, η πρόοδος εξακολουθεί να θεωρείται ανεπαρκής για την επίτευξη των στόχων της δεκαετίας.
Η έκθεση καταγράφει μικτές επιδόσεις ανά τομέα. Πολλές ευρωπαϊκές χώρες έχουν πετύχει τον στόχο του 85% στην ανίχνευση περιστατικών φυματίωσης, ενώ αρκετές προσεγγίζουν ή έχουν ήδη φτάσει το 95% στην εξέταση και θεραπεία του HIV. Ωστόσο, η επιτυχία της θεραπείας της φυματίωσης παραμένει χαμηλή, καθώς μόλις το 64% των ασθενών ολοκληρώνουν επιτυχώς τη θεραπεία τους, ποσοστό πολύ χαμηλότερο από τον στόχο του 90%.
Παράλληλα, η έκθεση αναδεικνύει τη ραγδαία αύξηση των σεξουαλικώς μεταδιδόμενων λοιμώξεων στην Ευρώπη. Τα περιστατικά σύφιλης έχουν διπλασιαστεί μέσα στην τελευταία δεκαετία, ενώ τα κρούσματα γονόρροιας έχουν υπερτριπλασιαστεί. Τα κρούσματα σύφιλης σε νεογνά (συγγενής σύφιλη) αυξήθηκαν επίσης κατά σχεδόν 80% μεταξύ 2023 και 2024.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η έλλειψη επαρκών δεδομένων για τα ΣΜΝ και την ηπατίτιδα δυσκολεύει σημαντικά την παρακολούθηση της προόδου και τον σχεδιασμό αποτελεσματικών πολιτικών δημόσιας υγείας.
Το ECDC καλεί τις χώρες της χώρες της ΕΕ/ΕΟΧ να προχωρήσουν άμεσα σε τρεις βασικές δράσεις: επέκταση των στοχευμένων παρεμβάσεων πρόληψης, κλιμάκωση των αποτελεσματικών υπηρεσιών ελέγχου και θεραπείας και βελτίωση της διαθεσιμότητας δεδομένων επιτήρησης και παρακολούθησης υψηλής ποιότητας ώστε να υπάρχει πιο αποτελεσματική αντιμετώπιση των λοιμώξεων τα επόμενα χρόνια.
