Μια νέα μελέτη από το Vanderbilt University Medical Center υποδεικνύει ότι, παρότι τόσο η βαριατρική χειρουργική όσο και τα φάρμακα τύπου GLP‑1 μειώνουν σημαντικά το σωματικό λίπος σε βάθος διετίας, η χειρουργική επέμβαση οδηγεί σε σαφώς ευνοϊκότερη σύσταση σώματος. Τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στο JAMA Network Open και αναδεικνύουν κρίσιμες διαφορές ανάμεσα στις δύο δημοφιλείς παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, οι ασθενείς που υποβλήθηκαν σε βαριατρική χειρουργική εμφάνισαν μέση μείωση λιπώδους μάζας κατά 49,7% μέσα σε 24 μήνες. Αντίστοιχα, όσοι λάμβαναν αγωνιστές GLP‑1 –είτε για απώλεια βάρους είτε για διαχείριση του διαβήτη τύπου 2– κατέγραψαν μείωση 18%. Παράλληλα, και οι δύο ομάδες παρουσίασαν μείωση της άλιπης μάζας, όμως η χειρουργική ομάδα διατήρησε σημαντικά υψηλότερο λόγο άλιπης μάζας προς λιπώδη μάζα (2,0 έναντι 1,5), στοιχείο που υποδηλώνει καλύτερη διατήρηση μυών, οστών και υγρών.
Οι ερευνητές τονίζουν ότι η αναλογία άλιπης προς λιπώδη μάζα αποτελεί κρίσιμο δείκτη υγείας, καθώς προηγούμενες μακροχρόνιες μελέτες σε Δανία και Σουηδία έχουν συνδέσει την υψηλή λιπώδη μάζα και τη χαμηλή μυϊκή μάζα με αυξημένη θνησιμότητα. Η λεγόμενη «σαρκοπενική παχυσαρκία» –συνδυασμός αυξημένου λίπους και μειωμένης μυϊκής μάζας– θεωρείται πλέον αυξανόμενη απειλή, συνδεόμενη με καρδιαγγειακά νοσήματα, μεταβολικό σύνδρομο, διαβήτη τύπου 2 και υψηλότερο κίνδυνο κατάθλιψης.
Η μελέτη περιέλαβε 3.066 ασθενείς που είτε υποβλήθηκαν για πρώτη φορά σε βαριατρική επέμβαση μεταξύ 2017 και 2022 είτε έλαβαν σεμαγλουτίδη ή τιρζεπατίδη από το 2018 έως το 2023. Στην ομάδα της χειρουργικής, το 58,4% υποβλήθηκε σε γαστρική παράκαμψη Roux‑en‑Y και το 41,6% σε επιμήκη γαστρεκτομή. Στην ομάδα των GLP‑1, η συντριπτική πλειονότητα λάμβανε σεμαγλουτίδη (91%).
Παρά τις διαφορές στα δημογραφικά χαρακτηριστικά –με τους χειρουργικούς ασθενείς να έχουν υψηλότερο αρχικό ΔΜΣ– οι υποομαδικές αναλύσεις έδειξαν παρόμοια μοτίβα: σημαντική μείωση λιπώδους μάζας και βελτίωση της αναλογίας άλιπης προς λιπώδη μάζα ανεξαρτήτως φύλου, φυλής, ιστορικού διαβήτη ή διάρκειας θεραπείας. Οι άνδρες εμφάνισαν καλύτερη διατήρηση άλιπης μάζας, ιδιαίτερα στην ομάδα των GLP‑1.
Η σύσταση σώματος μετρήθηκε μέσω βιοηλεκτρικής εμπέδησης, μια πρακτική αλλά λιγότερο ακριβής μέθοδος σε σχέση με την DEXA ή την αξονική τομογραφία. Οι ερευνητές αναγνωρίζουν επίσης ότι δεν αξιολόγησαν άμεσα τις επιπτώσεις των αλλαγών στη σύσταση σώματος σε κλινικά αποτελέσματα, όπως μεταβολικές βελτιώσεις ή ποιότητα ζωής.
Ωστόσο, τα δεδομένα συγκλίνουν σε ένα σαφές συμπέρασμα: οι θεραπείες για την παχυσαρκία πρέπει να στοχεύουν όχι μόνο στη μείωση του βάρους, αλλά και στη βελτίωση της αναλογίας άλιπης προς λιπώδη μάζα, παράγοντα που συνδέεται στενά με τη μακροχρόνια υγεία.
