Ανακοίνωση της Ελληνικής Αιματολογικής Εταιρίας:
Πρόσφατα αναφέρθηκαν περιπτώσεις εμφάνισης ταυτόχρονα θρομβοπενίας και θρομβώσεων μετά από εμβολιασμό έναντι του SARS-COV-2 με το εμβόλιο της AstraZeneca (ΑΖ). Στη βιβλιογραφία η επιπλοκή αυτή αναφέρεται ως Vaccine-Induced Prothrombotic Immune Thrombocytopenia (VIPIT). Παρά τις ανωτέρω αναφορές, η σχέση του οφέλους από το εμβόλιο για την πρόληψη της λοίμωξης από τον ιό SARS-COV-2 θεωρείται ότι υπερτερεί έναντι του κινδύνου από τις επιπλοκές σύμφωνα με την πλέον πρόσφατη γνωμοδότηση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκου (ΕΜΑ).
Η συχνότητα εμφάνισης θρομβώσεων σε συνήθεις θέσεις (εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση κάτω άκρων, πνευμονική εμβολή) μετά από εμβολιασμό με το εμβόλιο της ΑΖ δεν διαφέρει από εκείνη στον γενικό πληθυσμό.
Εμφάνιση θρομβοπενίας χωρίς θρόμβωση μετά τον εμβολιασμό με το εμβόλιο της ΑΖ μπορεί να οφείλεται σε ποικίλα αίτια. Διαχρονικά έχει παρατηρηθεί θρομβοπενία μετά από τη χορήγηση πολλών εμβολίων, τα οποία περιλαμβάνονται στα καθιερωμένα προγράμματα εμβολιασμών σε παγκόσμια κλίμακα.
Το σύνδρομο VIPIT είναι μια πολύ σπάνια αλλά σοβαρή επιπλοκή, που έχει συσχετισθεί με το εμβόλιο της ΑΖ και συνδυάζει θρομβοπενία και θρομβώσεις σε ασυνήθεις θέσεις, συχνότερα στους φλεβώδεις κόλπους του εγκεφάλου και στα σπλαγχνικά αγγεία. Η συχνότητα αναφέρεται σε 1έως 8 περιπτώσεις ανά 1.000.000 δόσεων. Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα διαθέσιμα δεδομένα, η επιπλοκή παρουσιάζεται κατά κανόνα σε γυναίκες ηλικίας μικρότερης των 55 ετών. Ο χρόνος εμφάνισης του συνδρόμου κυμαίνεται από 4 έως 28 ημέρες μετά τον εμβολιασμό.
Με βάση την έως τώρα μελέτη των περιστατικών, θεωρείται ότι ο παθοφυσιολογικός μηχανισμός είναι ανοσολογικός και ανάλογος της θρομβοπενίας από ηπαρίνη (Heparin Induced Thrombocytopenia/ΗΙΤ). Οφείλεται δε στη δημιουργία αντισωμάτων έναντι του παράγοντα 4 των αιμοπεταλίων (Platelet Factor 4/PF4), χωρίς όμως προηγούμενη έκθεση του ασθενούς σε ηπαρίνη.
Επί του παρόντος, δεν υπάρχει αποδεδειγμένη συσχέτιση του συνδρόμου με προηγούμενο ιστορικό θρόμβωσης, θρομβοπενία ή κληρονομική θρομβοφιλία.
Είναι εξαιρετικής σημασίας η έγκαιρη αναγνώριση του συνδρόμου VIPIT και η κατάλληλη αντιμετώπιση για την αίσια έκβαση των ασθενών.
Οι ασθενείς που εμφανίζουν μόνο θρομβοπενία ή μόνο θρόμβωση μετά τη χορήγηση του εμβολίου ΑΖ συνιστάται να υποβάλλονται στον κατάλληλο κλινικοεργαστηριακό έλεγχο, να λαμβάνουν την ενδεδειγμένη θεραπευτική αγωγή και να είναι σε στενή παρακολούθηση.
Σε κάθε ασθενή που εμφανίζεται με θρομβοπενία (αιμοπετάλια farmakopoioi)
