Η υπνική άπνοια αναδεικνύεται σε ένα από τα πιο υποδιαγνωσμένα προβλήματα υγείας, παρότι επηρεάζει σημαντικό ποσοστό του πληθυσμού και συνδέεται με σοβαρές επιπτώσεις για τον οργανισμό. Πρόκειται για μια διαταραχή κατά την οποία η αναπνοή διακόπτεται επανειλημμένα κατά τη διάρκεια του ύπνου, προκαλώντας συχνές αφυπνίσεις και εμποδίζοντας τον οργανισμό να ξεκουραστεί επαρκώς.
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ύπνου 2026, η Ομάδα Εργασίας Διαταραχών της Αναπνοής στον Ύπνο της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας διοργάνωσε ενημερωτική διαδικτυακή εκδήλωση με θέμα «Ακούγοντας τον Ασθενή – Βελτιώνοντας τη Ζωή με Υπνική Άπνοια». Στο επίκεντρο του διαλόγου βρέθηκε η σημασία της έγκαιρης διάγνωσης, της ενεργού συμμετοχής του ασθενούς στη θεραπευτική διαδικασία και της ανάγκης για μια πιο σύγχρονη προσέγγιση στην ιατρική του ύπνου, που δίνει μεγαλύτερη έμφαση στην ενδυνάμωση του ασθενούς και στη συνολική φροντίδα της υγείας.
Το ένα τρίτο των ενηλίκων αντιμετωπίζει κάποια διαταραχή ύπνου
Οι διαταραχές της αναπνοής στον ύπνο αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα της σύγχρονης ιατρικής, καθώς επηρεάζουν μεγάλο μέρος του πληθυσμού και συχνά παραμένουν αδιάγνωστες. Εκτιμάται ότι περίπου το ένα τρίτο των ενηλίκων αντιμετωπίζει κάποια διαταραχή ύπνου, με συχνότερο το σύνδρομο άπνοιας του ύπνου.
Όπως επισημαίνει ο Πέτρος Μπακάκος, Καθηγητής Πνευμονολογίας στο ΕΚΠΑ, Διευθυντής της Α΄ Πανεπιστημιακής Πνευμονολογικής Κλινικής στο ΓΝΝΘΑ «Η Σωτηρία» και Γενικός Γραμματέας της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, «ένα μικρό μόνο ποσοστό των πασχόντων είναι διαγνωσμένο. Η έγκαιρη αναγνώριση ενδεικτικών συμπτωμάτων, όπως το έντονο ροχαλητό, οι παύσεις στην αναπνοή κατά τη διάρκεια του ύπνου, η πρωινή κεφαλαλγία και η έντονη κόπωση, είναι καίριας σημασίας».
Παράλληλα, ο κ. Μπακάκος τονίζει ότι η υπνική άπνοια δεν επηρεάζει μόνο την ποιότητα του ύπνου, αλλά συνδέεται και με αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο, γεγονός που καθιστά κρίσιμη την έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπισή της.
Επιπτώσεις στην υγεία και την καθημερινότητα
Οι διαταραχές ύπνου αποτελούν ένα ευρύ φάσμα παθήσεων που επηρεάζουν σημαντικά τη λειτουργία του οργανισμού. Σύμφωνα με τους ειδικούς, έχουν καταγραφεί περισσότερες από 80 διαφορετικές διαταραχές ύπνου, με το σύνδρομο άπνοιας του ύπνου να συγκαταλέγεται μεταξύ των συχνότερων.
Όπως επισημαίνει η Γεωργία Τρακαδά, Καθηγήτρια Θεραπευτικής–Πνευμονολογίας με εξειδίκευση στην Ιατρική του Ύπνου, Θεραπευτική Κλινική της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ στο ΓΝ «Αλεξάνδρα», Μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής της European Sleep Research Society και Υπεύθυνη της Ομάδας Διαταραχών της Αναπνοής στον Ύπνο της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, η υπνική άπνοια εκτιμάται ότι αφορά έως και το 30% του γενικού πληθυσμού, ωστόσο μόνο ένα μικρό ποσοστό των ασθενών έχει λάβει διάγνωση και κατάλληλη θεραπεία. «Οι ασθενείς αυτοί – λόγω των επαναλαμβανόμενων διακοπών της αναπνοής και των συχνών αφυπνίσεων – δεν απολαμβάνουν πραγματικά τον ύπνο τους όταν όλοι οι άλλοι κοιμούνται και αισθάνονται εξαντλημένοιόταν οι υπόλοιποι είναι ενεργητικοί και δραστήριοι»,αναφέρει χαρακτηριστικά η κα Τρακαδά.
Η υπνική άπνοια συνδέεται επίσης με σημαντική συνοσηρότητα, κυρίως από καρδιαγγειακές παθήσεις, ενώ έχει συσχετιστεί και με αυξημένο κίνδυνο τροχαίων ατυχημάτων, καθώς και με μειωμένο προσδόκιμο επιβίωσης.
Κοιμάμαι καλά, Ζω καλύτερα
Ο επαρκής και ποιοτικός ύπνος αποτελεί θεμελιώδη προϋπόθεση για τη σωματική και ψυχική υγεία. Η σύγχρονη Ιατρική του Ύπνου δεν περιορίζεται μόνο στην αντιμετώπιση των αναπνευστικών επεισοδίων που συμβαίνουν κατά τη διάρκεια της νύχτας, αλλά υιοθετεί μια συνολική προσέγγιση που στοχεύει στη βελτίωση της συνολικής υγείας και της ποιότητας ζωής των ασθενών.
Η Γεωργία Τρακαδά επισημαίνει ότι ο ύπνος είναι απαραίτητος για την επιβίωση, τη σωματική και την ψυχική υγεία, καθώς και για την εγρήγορση και την ικανότητα ανταπόκρισης στις καθημερινές απαιτήσεις, ενώ τονίζει ότι «ο επαρκής, ποιοτικός ύπνος κρύβει το μυστικό της καλής υγείας, της ευζωίας και της μακροζωίας».
Το μήνυμα της φετινής Παγκόσμιας Ημέρας Ύπνου, «Κοιμάμαι καλά, Ζω καλύτερα», υπογραμμίζει τη σημασία του ποιοτικού ύπνου για τη συνολική υγεία. Η κ. Τρακαδά τονίζει ότι η εξασφάλιση φυσιολογικής αναπνοής κατά τη διάρκεια του ύπνου αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ευεξία και τη διατήρηση της υγείας και προσθέτει ότι «ήρθε η ώρα να αλλάξουμε τον τρόπο που βλέπουμε τον ύπνο και τις διαταραχές του. Δεν είναι κάτι που απλά συμβαίνει στο τέλος της ημέρας… Είναι αυτό που σηματοδοτεί την έναρξη της επόμενης καλής ημέρας…»
Κλειδί η έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση
Η υπνική άπνοια αφορά άτομα σε όλες τις ηλικίες, από την παιδική και εφηβική ηλικία έως τη μέση και την τρίτη ηλικία, και συνδέεται με αυξημένο καρδιομεταβολικό κίνδυνο, μειωμένη ποιότητα ζωής και αυξημένη πρόωρη θνησιμότητα.
Όπως επισημαίνει η Κατερίνα Βλάμη, Πνευμονολόγος, Διευθύντρια ΕΣΥ Πνευμονολογίας και υπεύθυνη της Μονάδας Μελέτης Ύπνου της Β΄ Πανεπιστημιακής Πνευμονολογικής Κλινικής στο ΠΓΝ «Αττικόν», καθώς και υπεύθυνη της Ομάδας Εργασίας Διαταραχών της Αναπνοής στον Ύπνο της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, η έγκαιρη διάγνωση και ο συστηματικός εντοπισμός περιστατικών αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της νόσου.
Παράλληλα, η κα Βλάμη τονίζει ότι είναι απαραίτητη η ενίσχυση των οργανωμένων εργαστηρίων ύπνου, καθώς και η δημιουργία σαφώς καθορισμένων διαδικασιών παραπομπής, ώστε η διάγνωση να οδηγεί σε σταθερή και διαχρονική θεραπευτική φροντίδα.
Η συνεργασία εξειδικευμένων ιατρών ύπνου με την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας και η ενεργός συμμετοχή του ασθενούς στη λήψη αποφάσεων μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στην εξατομίκευση της θεραπείας. Όπως επισημαίνει η κ. Βλάμη, ο ύπνος δεν αποτελεί πολυτέλεια αλλά έναν θεμελιώδη πυλώνα υγείας, ισότιμο με τη σωστή διατροφή και τη σωματική άσκηση.
Πηγή: https://thedailyhealth.gr/ypniki-apnoia-syhni-alla-ypodiagnosmeni-diatarahi-me-sobares-epiptoseis
