Η βιταμίνη D3, γνωστή και ως χοληκαλσιφερόλη, είναι ένας από τους δύο τύπους βιταμίνης D. Διαφέρει από τον άλλο τύπο, που ονομάζεται βιταμίνη D2 (εργοκαλσιφερόλη), τόσο στην μοριακή της δομή όσο και στις πηγές της.
Η βιταμίνη D3 βρίσκεται σε ορισμένα τρόφιμα όπως τα ψάρια, τα αυγά και το τυρί. Μπορεί επίσης να παραχθεί στο δέρμα μετά από απευθείας έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία (UV) του ήλιου.
Επιπλέον, η βιταμίνη D3 διατίθεται ως συμπλήρωμα διατροφής όπου χρησιμοποιείται για τη γενική υγεία ή για τη θεραπεία ή την πρόληψη της ανεπάρκειας βιταμίνης D. Ορισμένοι κατασκευαστές χυμών φρούτων, γαλακτοκομικών προϊόντων και γάλακτος φυτικής προέλευσης προσθέτουν βιταμίνη D3 για να ενισχύσουν τη θρεπτική αξία του προϊόντος τους.
Τι είναι η ανεπάρκεια βιταμίνης D
Η βιταμίνη D (καλσιφερόλη) είναι μια λιποδιαλυτή βιταμίνη (διασπάται από το λίπος και τα έλαια στο έντερο). Συνήθως αναφέρεται ως “βιταμίνη του ήλιου”, επειδή μπορεί να παραχθεί φυσικά στο σώμα μετά από έκθεση στον ήλιο.
Η βιταμίνη D έχει πολλές λειτουργίες στο σώμα, οι κύριες των οποίων περιλαμβάνουν την ανάπτυξη και αναδόμηση των οστών, τη ρύθμιση των μυϊκών συσπάσεων και την μετατροπή της γλυκόζης του αίματος (σάκχαρο) σε ενέργεια.
Οι αιτίες για την ανεπάρκεια βιταμίνης D είναι πολλές, συμπεριλαμβανομένων ασθενειών ή καταστάσεων που περιορίζουν την απορρόφηση λίπους και τη διάσπαση της βιταμίνης D στο έντερο.
Οι πιο κοινές αιτίες ανεπάρκειας βιταμίνης D είναι:
- Κοιλιοκάκη
- Νόσος του Crohn
- Κυστική ίνωση
- Χειρουργική επέμβαση γαστρικής παράκαμψης
- Ηπατική νόσος
- Υποσιτισμός
- Ευσαρκία
- Ελκώδης κολίτιδα
Τα άτομα που είναι μεγαλύτερης ηλικίας, μένουν στο σπίτι ή έχουν σκούρο δέρμα είναι επίσης πιο ευάλωτα στην ανεπάρκεια βιταμίνης D.
Βιταμίνη D3: Οφέλη για την υγεία
Η ανεπάρκεια βιταμίνης D επηρεάζει σχεδόν το 50% του πληθυσμού παγκοσμίως. Τόσο η βιταμίνη D2 όσο και η βιταμίνη D3 μπορούν να χρησιμοποιηθούν για σχετική θεραπεία, με τη βιταμίνη D3 να είναι γενικά η προτιμώμενη επιλογή.
Πέρα από τη χρήση της για τη θεραπεία της ανεπάρκειας βιταμίνης D, η βιταμίνη D3 μπορεί να προσφέρει οφέλη για την υγεία και σε άτομα χωρίς ανεπάρκεια.
Υπέρταση
Η υπέρταση είναι καρδιαγγειακή νόσος που εμφανίζεται αρκετά συχνά σε άτομα με ανεπάρκεια βιταμίνης D.
Πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι η βιταμίνη D3 βοηθάει στην μείωση της αρτηριακής πίεσης σε άτομα με υπέρταση και ανεπάρκεια βιταμίνης D, καθώς και σε ορισμένες ομάδες ατόμων με υπέρταση μόνο.
Σύμφωνα με μια ανασκόπηση των μελετών του 2019 στο περιοδικό Medicine, στην οποία συμμετείχαν 1.687 άτομα, η βιταμίνη D3 μείωσε σημαντικά τη συστολική (“μεγάλη”) αρτηριακή πίεση σε άτομα ηλικίας άνω των 50 ετών καθώς και σε άτομα με παχυσαρκία.
Αυτό είναι σημαντικό γιατί η μεμονωμένη συστολική υπέρταση μπορεί με την πάροδο του χρόνου να αυξήσει τον κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου, καρδιακής νόσου και χρόνιας νεφρικής νόσου.
Οστεοπόρωση
Η οστεοπόρωση είναι συχνή συνέπεια της μακροπρόθεσμης ανεπάρκειας βιταμίνης D. Μια μελέτη του 2013 από το Πανεπιστήμιο της Δυτικής Αυστραλίας διαπίστωσε ότι η χρήση της βιταμίνης D3 σε άτομα ηλικίας 70 ετών και άνω μείωσε σημαντικά τη συχνότητα των καταγμάτων του ισχίου. Επιπλέον, η χαμηλή δόση βιταμίνης D3 (400 IU) αύξησε επίσης την πυκνότητα της οστικής μάζας στο μηριαίο (μηριαίο) οστό.
Πιθανοί κίνδυνοι από τη βιταμίνη D3
Η βιταμίνη D3 θεωρείται γενικά ασφαλής, αλλά σε σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να προκαλέσει τοξικές επιδράσεις εάν λάβετε υπερβολική ποσότητα (υπερβιταμίνωση D).
Με την τοξικότητα της βιταμίνης D, η ισορροπία των μετάλλων όπως το ασβέστιο και το κάλιο θα διαταραχθεί. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε μια κατάσταση γνωστή ως υπερασβεστιαιμία, όπου συσσωρεύεται πολύ ασβέστιο στο σώμα, οδηγώντας σε συμπτώματα όπως:
- Στομαχική δυσφορία
- Ναυτία
- Εμετός
- Δυσκοιλιότητα
- Πόνος στα οστά
- Μυϊκή αδυναμία
- Αυξημένος κίνδυνος καταγμάτων
Η τοξικότητα της βιταμίνης D ήταν κοινή στη δεκαετία του 1940, όταν ημερήσιες δόσεις από 200.000 έως 300.000 IUs την ημέρα συνιστώνταν συνήθως για τη θεραπεία χρόνιων ασθενειών όπως η φυματίωση και η ρευματοειδής αρθρίτιδα.
Σήμερα, η τοξικότητα της βιταμίνης D θεωρείται σπάνιο φαινόμενο.
Πρόσφατες μελέτες έχουν δείξει ότι οι δόσεις βιταμίνης D3 των 20.000 IU την ημέρα είναι ανεκτές σε ενήλικες χωρίς σημάδια τοξικότητας.
Πηγή: https://www.verywellhealth.com, https://www.iatropedia.gr/diatrofi/ta-ofeli-pou-echei-i-vitamini-d3-gia-tin-ygeia/161735/
