Οι νέες προκλήσεις της φαρμακολογίας του κορωνοϊού

Με την αυξημένη πιθανότατα της χρόνιας παρουσίας του κορωνοϊού στη ζωή μας, την κλινική εμπειρία του χρόνιου Covid-19 ακόμη και σε ασυμπτωματικούς της λοίμωξης με επιμένοντα προβλήματα υγείας ακόμη και για χρόνια, την εμφάνιση στελεχών που διαφεύγουν της φυσικής (μόλυνση) και φαρμακολογικής (εμβόλια) ανοσίας, το πεδίο της φαρμακολογίας έχει μπροστά του σημαντικές προκλήσεις:

Εμβόλια: Η ευρύτατη γεωγραφικά, παγκόσμια πλέον διάδοση του κορωνοϊού και η ύπαρξη δισεκατομμυρίων ανεμβολίαστων ακόμη ανθρώπων αυξάνει την πιθανότητα, την κάνει σχεδόν βεβαιότητα, για μελλοντική εμφάνιση νέων στελεχών, που θα διαφεύγουν περιορισμένα η σημαντικά της φυσικής και εμβολιαστικής ανοσίας. Η ανάπτυξη ενός ετήσια χορηγούμενου εμβολίου που ανοσοποιεί κατά των σταθερών βιολογικά περιοχών του κορωνοϊού που έχουν μικρή πιθανότητα μεταλλάξεων είναι ένα από τα κεντρικά φαρμακολογικά ζητούμενα τα επόμενα1-2 χρόνια. Η ανάπτυξη πολυδύναμων εμβολίων που θα ανοσοποιούν συγχρόνως κατά διαφόρων τύπων ιών της οικογένειας των κορωνοιών αποτελεί επίσης έναν στόχο. Η στόχευση σε πολυμορφικά εμβόλια που ανοσοποιούν συγχρόνως κατά των επικρατούντων κάθε χρόνο στελεχών του κορωνοϊού και του ιού της γρίπης είναι ήδη στις επιδιώξεις των φαρμακευτικών εταιριών. Επιπρόσθετα, τα μελλοντικά εμβόλια οφείλουν να προστατεύουν αποτελεσματικά και κατά των συμπτωμάτων του χρόνιου Covid19 που αναμένεται να αποτελέσει ένα σοβαρό πρόβλημα δημόσιας υγείας και πίεσης στα νοσηλευτικά ιδρύματα ανά τον κόσμο τα επόμενα χρόνια. Τα ήδη υπάρχοντα εμβόλια φαίνεται να προστατεύουν από το χρόνιο Covid-19 το 40-50% των μολυσμένων σε σχέση με τους ανεμβολίαστους ασθενείς. 

Αντιικά: η προσπάθεια της Φαρμακολογίας να αναπτύξει αποτελεσματικά αντιικά φάρμακα κατά των διαφόρων ιών δεν ήταν ιδιαίτερα αποτελεσματική. Αν εξαιρέσουμε την κλινικά αποδεκτή βοήθεια (όχι ίαση) που παρέχουν τα αντιικά κατά του ιού της γρίπης, του έρπητα, του AIDS το αντιικό συνταγολόγιο είναι φτωχό. Σχετικά με τον κορωνοϊό δεδομένα κλινικών δοκιμών έδειξαν ότι την Μολνουπιραβίρη (Merck) μείωσε τις νοσηλείες και τους θανάτους κατά 30%, σε σύγκριση με άτομα που έλαβαν εικονικό φάρμακο. Εν τω μεταξύ, ο συνδυασμός νιρματρελβίρης και ριτοναβίρης (Pfizer) μείωσε τις νοσηλείες και τους θανάτους κατά 89%. Προς το παρόν, τα δυο αυτά αντιικά που χορηγούνται από το στόμα είναι σε έλλειψη. Οι εταιρείες των δυο φαρμάκων εξακολουθούν να κλιμακώνουν την παραγωγή των αντιικών τους, τα οποία έχουν τεράστια ζήτηση για τον έλεγχο της εξαιρετικά μεταδοτικής παραλλαγής Όμικρον, ζωτικής σημασίας φαρμακολογικά εργαλεία για να αποτρέψουν την βαριά νόσηση, χορηγούμενα τις πρώτες μέρες της λοίμωξης στο σπίτι. Επίσης, η γνωστή Ρεμδεσιβίρη (Gilead) που όμως χορηγείται ενδοφλέβια τις πρώτες μέρες της λοίμωξης προστατεύει σημαντικά από την βαριά νόσο και την εισαγωγή στο νοσοκομείο. 

Όμως η απειλή της ανάπτυξης αντίστασης στα αντιικά είναι ιδιαίτερα σοβαρή για «μονοθεραπείες» όπως οι ανωτέρω που η καθεμία στοχεύει μόνο μια περιοχή του κορωνοϊού. Είναι επομένως επιτακτική ανάγκη να αναπτυχθούν νέα αντιικά φάρμακα που στοχεύουν ταυτόχρονα σε διαφορετικούς στόχους ή αυτά που μπορούν να συνδυαστούν σε μια ενιαία θεραπεία για την επίθεση στον ιό σε πολλαπλά μέτωπα, ώστε να μειωθεί η πιθανότητα ανάπτυξης ανθεκτικών στελεχών στα αντιικά φάρμακα.

Τα υπάρχοντα αντιικά φάρμακα έχουν συνήθως στόχευση σε δύο βασικά μέρη του βιολογικού μηχανισμού του κορωνοϊού, την πολυμεράση και την πρωτεάση, ένζυμα του που είναι απαραίτητα για την αναπαραγωγή του στο σώμα του μολυσμένου. Είναι σημαντικό και στην περίπτωση των αντιικών, όπως και των εμβολίων, οι έρευνες να εντοπίσουν στόχους που είναι κοινοί σε οικογένειες ιών και να τους αναστέλλουν με ένα μόνο φάρμακο, ιδιαίτερα για ιούς με δυνατότητα πανδημίας.

Η ανάπτυξη αντιικών φαρμάκων ευρέος φάσματος θα απαιτήσει σημαντικές δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις, καθώς και τη συνεργασία, την συνέργεια πολλών φαρμακευτικών εταιρειών. Οι εκκλήσεις για ανάλογες προσπάθειες δεν εισακούστηκαν στο παρελθόν, όμως η πανδημία του κορωνοϊού αλλάζει τα πάντα. Πέρυσι, μόνο οι Ηνωμένες Πολιτείες διέθεσαν 1,2 δισεκατομμύρια δολάρια στα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας (ΝΙΗ) για να χρηματοδοτήσουν βασική έρευνα για την ανάπτυξη αντιικών για επτά οικογένειες ιών. Η απόφαση αυτή δίνει ελπίδα ότι η φαρμακολογική έρευνα κατά των ιών θα συνεχιστεί ακόμη και όταν η πανδημία του κορωνοϊού εξασθενήσει, ώστε η παγκόσμια κοινότητα να είναι πιο έτοιμη στην επόμενη ιογενή πανδημία.

(*) Καθηγητής Φαρμακολογίας Ιατρικής Σχολής ΠανεπιστημίουΚρήτης,Ερευνητής ΙΜΒΒ-ΙΤΕ

Συνεργαζόμενος Καθηγητής Έρευνας, Κέντρο Ανάπτυξης Φαρμάκων Πανεπιστημίου Northeastern

Πηγή: https://www.kreport.gr/2022/03/26/oi-nees-proklhseis-ths-farmakologias-tou-koronoiou/

Περισσότερα Άρθρα

Σχετικά Άρθρα

Νέες Δημοσιεύσεις

Άτμισμα ( e -τσιγάρο) στους Εφήβους!!!Προειδοποιήσεις από την American Heart Association

Πρόσφατα σε ένα από τα μεγαλύτερα περιοδικά της Καρδιολογίας,το Circulation Research, δημοσιεύθηκαν οι θέσεις της AmericanHeart Association για το ηλεκτρονικό τσιγάρο.

Φορείς ΠΦΥ: Τελεσίγραφο σε Πλεύρη- Έως 7 Ιουλίου ενημέρωση για τα μέτρα διάδωσης

Ζήτημα επιβίωσης  θέτουν φορείς της ΠΦΥ σε επιστολή προς τον υπουργό Υγείας εάν δεν επιλυθούν εντός του μηνός εκκρεμότητες σχετικά με το claw back. Σε...

Πως ο SARS-CoV-2 επιδρά στην ανδρική γονιμότητα

Ερευνητές  προσπάθησαν να εστιάσουν περισσότερο στις επιπτώσεις του COVID-19 στo ανδρικό αναπαραγωγικό σύστημα, διενεργώντας αρκετές έρευνες, αλλά μέχρι σήμερα, τα αποτελέσματα είναι αμφιλεγόμενα. Μετά-ανάλυση μελετών...

Ετικέτες