Παγκόσμια Ημέρα Γυναίκας: Τι απειλεί τη γυναικεία καρδιά;

Πολλοί παράγοντες επιβαρύνουν τη γυναικεία υγεία και τη γυναικεία καρδιά στη διάρκεια της ζωής της. Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, τα περιττά κιλά, οι εγκυμοσύνη –που πλέον συμβαίνει σε σχετικά μεγάλη ηλικία, καθώς και οι ορμονικές αλλαγές κατά την εμμηνόπαυση, δρουν επιβαρυντικά στη γυναικεία καρδιά.

Για όλους αυτούς τους παράγοντες κινδύνου μιλά  η Καρδιολόγος Δρ. Γεωργία Δ. Βογιατζή, MD, MSc, PhD, Επιμελήτρια στην Γ’ Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική Γ.Ν.Ν.Θ.Α. «Η Σωτηρία», δίνοντας πολύτιμες συμβουλές πρόληψης και επισημαίνοντας την ανάγκη υιθέτησης συνηθειών που θα προστατεύουν τις γυναίκες από τα καρδιαγγειακά νοσήματα, ήδη από την παιδική – εφηβική ηλικία.

Παγκόσμια Ημέρα Γυναίκας: Τι απειλεί τη γυναικεία καρδιά;

Ποιες αλλαγές μπορεί να κάνει μια γυναίκα, ήδη από τα πρώτα χρόνια της ζωής της για να προστατευθεί; Πόσο σημαντικός παράγοντας κινδύνου είναι τα αυξανόμενα ποσοστά παιδικής παχυσαρκίας;

Η παιδική και η εφηβική ηλικία καθορίζουν σε μεγάλο ποσοστό τη μελλοντική υγεία των γυναικών, οπότε είναι πολύ σημαντικό να υιοθετηθούν συνήθειες και τρόποι ζωής από αυτή την ηλικία που θα λειτουργήσουν ως προστατευτική ασπίδα έναντι των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Κυριότερες παρεμβάσεις αποτελούν η ισορροπημένη διατροφή σύμφωνα με τα μεσογειακά πρότυπα, η συμμετοχή σε αθλητικές δραστηριότητες στο πλαίσιο διατήρησης της φυσικής κατάστασης, η αποφυγή του καθιστικού τρόπου ζωής, καθώς επίσης και η αποφυγή καπνίσματος που συχνά ξεκινά από την εφηβική ηλικία.

Κύριο ρόλο παίζει η συμπεριφορά των γονέων και των δασκάλων, καθώς αποτελούν πρότυπα στις ηλικίες αυτές.

Τα αυξανόμενα ποσοστά παιδικής παχυσαρκίας παγκοσμίως αποτελούν σημαντικό παράγοντα αθηροσκλήρωσης και μπορεί να οδηγήσουν σε εμφάνιση καρδιοπαθειών στην ενήλικη ζωή.

Ποια σύνδρομα αυξάνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο;

Σύμφωνα με διεθνείς μελέτες, η παρουσία μεταβολικού συνδρόμου αυξάνει τον κίνδυνο σακχαρώδη διαβήτη, αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου και στεφανιαίας νόσου. Ως μεταβολικό σύνδρομο ορίζεται ο συνδυασμός κεντρικής παχυσαρκίας, με τουλάχιστον δύο από τα παρακάτω: υψηλά τριγλυκερίδια, χαμηλή HDL χοληστερόλη, υψηλή αρτηριακή πίεση, υψηλό σάκχαρο νηστείας ή σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2. Το μεταβολικό σύνδρομο είναι μία αναστρέψιμη κατάσταση και μπορεί να προληφθεί με συγκεκριμένες αλλαγές του τρόπου ζωής, όπως η απώλεια βάρους με τη βοήθεια της άσκησης και της μεσογειακής διατροφής και πιθανά με τη χρήση φαρμακευτικής αγωγής για την αντιμετώπισης της δυσλιπιδαιμίας και του σακχαρώδους διαβήτη.

Το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών (ΣΠΩ) σχετίζεται επίσης με αύξηση του καρδιαγγειακού κινδύνου. Εμφανίζεται στο 8-13% των γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας, με το 70% των πασχόντων γυναικών να παραμένουν αδιάγνωστες. Τα κύρια χαρακτηριστικά του συνδρόμου είναι η υπερανδρογοναιμία, η διαταραχή της ωοθυλακιορρηξίας που εκδηλώνεται με διαταραχές στην έμμηνο ρύση και η πολυκυστική μορφολογία των ωοθηκών. Επακόλουθο του συνδρόμου είναι η αυξημένη συχνότητα διαταραχής του μεταβολισμού της γλυκόζης (35%), με αποτέλεσμα τη συχνότερη εμφάνιση διαβήτη εγκυμοσύνης και σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2 (10%), όπως επίσης και η αυξημένη συχνότητα διαταραχής του μεταβολισμού των λιπιδίων, καθώς και μεταβολικού συνδρόμου. Αυτές οι μεταβολικές διαταραχές συνεπάγονται αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο. Πρέπει να σημειωθεί ότι η παχυσαρκία επιδεινώνει την κλινική εικόνα του συνδρόμου.

Οι θεραπείες για εξωσωματική γονιμοποίηση και μετέπειτα κύηση αυξάνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο;

Η ενασχόληση της σύγχρονης γυναίκας σε θέσεις ευθύνης στον επαγγελματικό στίβο έχει μετατοπίσει την ηλικία τεκνοποίησης. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα η υποβοηθούμενη αναπαραγωγή με τη μέθοδο της εξωσωματικής γονιμοποίησης να κερδίζει όλο και περισσότερο έδαφος. Παρά τη χρήση ορμονικών σκευασμάτων, η διαδικασία δεν έχει αποδειχθεί ότι αυξάνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο.

Ωστόσο, καθώς οι γυναίκες που υποβάλλονται σε υποβοηθούμενη αναπαραγωγή βρίσκονται σε μεγαλύτερη ηλικία, συστήνεται να ρυθμίζουν το σωματικό τους βάρος, να υποβάλλονται σε πλήρη καρδιολογικό έλεγχο και να ελέγχουν τους παράγοντες κινδύνου για στεφανιαία νόσο (κάπνισμα, επίπεδα αρτηριακής πίεσης, σακχάρου και λιπιδίων).

Είναι χρήσιμο μια γυναίκα να κάνει καρδιολογικό έλεγχο πριν την εγκυμοσύνη;  

Η εγκυμοσύνη προκαλεί αιμοδυναμικές αλλαγές στο καρδιαγγειακό σύστημα της μητέρας, ιδιαίτερα σημαντικές προς το τελευταίο τρίμηνο.

Ιδιαίτερη προσοχή συστήνεται στις γυναίκες με γνωστό ιστορικό καρδιοπάθειας προκειμένου να αποφευχθούν επιπλοκές κατά την περίοδο της κύησης, του τοκετού ή της λοχείας.

Επιπλέον, η εμφάνιση καρδιακών επιπλοκών όπως της αρτηριακής υπέρτασης ή του σακχαρώδη διαβήτη κύησης σε γυναίκες χωρίς γνωστό ιστορικό, σηματοδοτεί αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακή νόσο στο μέλλον.

Ο καρδιολογικός έλεγχος προτείνεται να γίνεται πριν από κάθε εγκυμοσύνη ή στην αρχή αυτής. Περιλαμβάνει λήψη ιστορικού, κλινική εξέταση, εξετάσεις αίματος, το ηλεκτροκαρδιογράφημα και υπερηχοκαρδιογράφημα. Αν αυτές οι εξετάσεις αποβούν παθολογικές, ακολουθούν πιο εξειδικευμένες εξετάσεις.

Τι είναι η προεκλαμψία; Πόσο συχνή είναι και ποιοι είναι οι κυριότεροι παράγοντες κινδύνου της;

Ως προεκλαμψία ορίζεται ως ο συνδυασμός της αρτηριακής υπέρτασης στην κύηση μαζί με λευκωματουρία (λεύκωμα ούρων 24ώρου πάνω από 300 mg).

Η προεκλαμψία μπορεί να είναι ήπια ή σοβαρή. Σοβαρή θεωρείται όταν έχουμε: αυξημένη πίεσης (>160/110 mmHg), οπτικές και νευρολογικές διαταραχές, διαταραχή της λειτουργίας του ήπατος, θρομβοπενία, ελάττωση της διούρησης, σοβαρή καθυστέρηση της ανάπτυξης του εμβρύου. Η έγκαιρη διάγνωση της προεκλαμψίας είναι σημαντική.

Στόχος της θεραπείας είναι να διατηρούμε καλά επίπεδα αρτηριακής πίεσης καθ’ όλη τη διάρκεια της κύησης και καλό έλεγχο των εργαστηριακών ευρημάτων. Η αντιυπερτασική αγωγή είναι απολύτως απαραίτητη στη σοβαρή υπέρταση, κυρίως, για την πρόληψη των αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων.

Η χορήγηση χαμηλών δόσεων ασπιρίνης σε γυναίκες με μέτριο ή υψηλό κίνδυνο εμφάνισης προεκλαμψίας φαίνεται να ασκεί, έστω και μερικώς, προστατευτική δράση.

Οι γυναίκες πρέπει να ενημερώνονται για τα σημεία και τα συμπτώματα της σοβαρής προεκλαμψίας και να τα αναφέρουν αμέσως στον μαιευτήρα τους.

Οι εξετάσεις παρακολούθησης εμβρύου επαναλαμβάνονται τουλάχιστον κάθε εβδομάδα. Η οριστική θεραπεία της προεκλαμψίας είναι ο τοκετός. Στην επιλογή του χρόνου πραγματοποίησης του τοκετού λαμβάνονται υπ’ όψιν οι κίνδυνοι για τη μητέρα και το έμβρυο, η ηλικία κύησης και η σοβαρότητα της υπερτασικής νόσου. Σε κάθε περίπτωση δε θα πρέπει να καθυστερεί πέρα των 40 εβδομάδων.

Πρόωρη εμμηνόπαυση. Μπορώ να πάρω θεραπεία υποκατάστασης; Αυξάνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο;  

Πρόωρη εμμηνόπαυση είναι η πρόωρη ανεπάρκεια των ωοθηκών που συνοδεύεται από μόνιμη διακοπή της εμμήνου ρήσεως ή διαταραχές περιόδου σε ηλικία νεότερη της συνηθισμένης. Συγκεκριμένα, πρόωρη είναι η εμμηνόπαυση που συμβαίνει πριν την ηλικία των 40 και αφορά το 1% των γυναικών.

Σε αντίθεση με την εμμηνόπαυση, η πρόωρη εμμηνόπαυση δεν αποτελεί φυσιολογική εξέλιξη, αλλά μια παθολογική κατάσταση που πρέπει να αντιμετωπιστεί με προσοχή. Παρατηρείται αύξηση του σωματικού βάρους των επιπέδων αρτηριακής πίεσης, της χοληστερόλης και του σακχάρου στο αίμα, ενώ αυξάνεται σημαντικά ο κίνδυνος εμφάνισης εμφράγματος του μυοκαρδίου και αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου, λόγω της απώλειας της θετικής δράσης των οιστρογόνων στα αγγεία και στο λιπιδαιμικό τους προφίλ.

Η βάση της θεραπείας της πρώιμης εμμηνόπαυσης είναι ορμονική, είτε με τη μορφή του αντισυλληπτικού χαπιού, είτε με ορμονική θεραπεία υποκατάστασης (προτιμάται αν υπάρχει ιστορικό υπέρτασης).

Πριν από την έναρξη κάθε ορμονικής θεραπείας πρέπει να αξιολογηθεί με προσοχή το ιστορικό και να αποκλεισθούν λόγοι για τους οποίους η ορμονική θεραπεία αντενδείκνυται π.χ. καρκίνος του μαστού, παθήσεις του ήπατος, ιστορικό θρόμβωσης ή σοβαρής θρομβοφιλίας. Αν δεν υπάρχουν αντενδείξεις, και με την προϋπόθεση ότι πραγματοποιείται τακτικός έλεγχος, η ορμονική θεραπεία είναι μακροχρόνια, δηλ. τουλάχιστον έως τη μέση ηλικία εμμηνόπαυσης (52 έτη). Η θεραπεία υποκατάστασης ορμονών δεν επιδεινώνει τον κίνδυνο καρδιοαγγειακής νόσου όταν ξεκινά πριν τα 60 έτη.

Η χρήση ορμονοθεραπείας που περιλαμβάνει μόνο οιστρογόνα δεν επηρεάζει ή και ελαττώνει την πιθανότητα καρδιακού επεισοδίου. Ωστόσο αν περιέχεται και προγεσταγόνο, τότε ο κίνδυνος μπορεί να αυξηθεί λίγο. Ο κίνδυνος αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου μπορεί να αυξηθεί λίγο με τη χορήγηση ορμονοθεραπείας από το στόμα, όχι όμως και με την διαδερμική χορήγηση.

Αλλαγές του τρόπου ζωής, όπως η διακοπή καπνίσματος, η άσκηση και η προσεγμένη διατροφή είναι επίσης σημαντικά για τις γυναίκες σε πρώιμη εμμηνόπαυση.

Δώστε μας δέκα βασικούς κανόνες πρόληψης για τις γυναίκες. 

  • Διακοπή καπνίσματος
  • Άσκηση μέτριας έντασης 30-60 λεπτά, 5 φορές την εβδομάδα
  • Διατήρηση σωματικού βάρους σε φυσιολογικά επίπεδα
  • Έλεγχος αρτηριακής πίεσης
  • Έλεγχος σακχάρου αίματος
  • Έλεγχος λιπιδίων
  • Τακτικός καρδιολογικός έλεγχος
  • Ετήσιος γυναικολογικός έλεγχος και έλεγχος με μαστογραφία
  • Σωστή λήψη φαρμακευτικής αγωγής
  • Αποφυγή στρεσογόνων ερεθισμάτων και δημιουργική απασχόληση στον ελεύθερο χρόνο

Πηγή: https://thecaller.gr/ygeia/pagkosmia-imera-ginekas-ti-apili-ti-ginekia-kardia/

Περισσότερα Άρθρα

Σχετικά Άρθρα

Νέες Δημοσιεύσεις

Αποχαιρετισμός στον Λ. Ανθόπουλο

Τον καθηγητή Καρδιολογίας Λάμπρο Ανθόπουλο αποχαιρετά η Εταιρεία Μελέτης και Έρευνας  της Καρδιακής Ανεπάρκειας. Στο μήνυμά της κάνει λόγο για έναν χαρισματικό δάσκαλο και κλινικό...

Δεύτερη χειρότερη στα εμπόδια υγείας η Ελλάδα από τις χώρες της Ε.Ε.

Χωρίς πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας και με ένα σύστημα με αναχρονιστικό τεχνολογικό εξοπλισμό, οι Έλληνες καλούνται να λύσουν τα προβλήματα υγείας τους...

Απεργία – Διαγνωστικά Κέντρα: Έρχεται “θερμό” τριήμερο κινητοποιήσεων – Με κυρώσεις απειλεί το Υπουργείο Υγείας

Σε θέσεις μάχης βρίσκονται Υπουργείο Υγείας και Διαγνωστικά Κέντρα, μετά την εξαγγελθείσα για αύριο Πέμπτη (26/5) τριήμερη απεργιακή κινητοποίηση του κλάδου.

Ετικέτες