Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΥΠΕΡΗΧΟΥ ΚΑΡΔΙΑΣ ΣΤΟΝ ΠΡΟΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΟ ΕΛΕΓΧΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΑΘΛΗΤΩΝ

Αν και ο υπέρηχος καρδιάς δε συστήνεται επίσημα για την προαγωνιστική αξιολόγηση ασυμπτωματικών αθλητών από την ESC (συστήνονται ατομικό/ οικογενειακό ιστορικό, κλινική εξέταση και ΗΚΓ) και την AHA/ACC (συστήνονται ατομικό/ οικογενειακό ιστορικό και κλινική εξέταση), η συμπληρωματική χρήση του υπερήχου καρδιάς είναι δυνατό να βοηθήσει σημαντικά στη διάκριση παθολογικών καρδιακών καταστάσεων από τις φυσιολογικές καρδιακές προσαρμογές ως αποτέλεσμα της συστηματικής άσκησης. Να υπενθυμίσουμε ότι το να πάρεις αξιόπιστο ιστορικό από επαγγελματίες αθλητές είναι πολύ δύσκολο, γιατί για ευνόητους λόγους τα κρύβουν

Όλες οι προσπάθειες έχουν σαν τελικό στόχο τη ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΚΑΡΔΙΑΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ (SCD) που ναι μεν είναι σπάνιος (ένας/1 εκατομμύριο- ένας/5000 επαγγελματίες αθλητές/χρόνο) αλλά όταν συμβαίνει πρόκειται για σύγχρονη τραγωδία

ΑΘΛΗΤΕΣ ≤ 35 ΕΤΩΝ

ΥΠΕΡΤΡΟΦΙΚΗ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΑ (HΟCM)

Ένα μικρό ποσοστό αθλητών παρουσιάζει φυσιολογική υπερτροφία μυοκαρδίου με μέγιστο πάχος τοιχωμάτων αριστερής κοιλίας 13-15 mm, το οποίο συνιστά μια γκρίζα ζώνη αλληλοεπικάλυψης με ήπιες μορφές HCM. Η φυσιολογική υπερτροφία του μυοκαρδίου των αθλητών παρατηρείται κυρίως όταν η προπόνηση έχει μικτά στοιχεία δύναμης και αντοχής. Στοιχεία από τον υπέρηχο καρδιάς που είναι δυνατό να βοηθήσουν στη διαφορική διάγνωση είναι το γεγονός ότι οι διαστάσεις της αριστερής κοιλίας είναι συνήθως αυξημένες (συνήθως έκκεντρη υπερτροφία >15 mm, ) και η συστολική και η διαστολική λειτουργία της αριστερής κοιλίας είναι φυσιολογικές. Επίσης, η φυσιολογική υπερτροφία του μυοκαρδίου των αθλητών είναι συμμετρική και αναστρέψιμη μετά από αποχή από την άσκηση. Στη μαγνητική καρδιάς των αθλητών με φυσιολογική υπερτροφία του μυοκαρδίου δεν υπάρχουν σημεία ίνωσης, σε αντίθεση με την HCM που συχνά υπάρχει όψιμη ενίσχυση με γαδολίνιο.

ΗΟCM κορυφής με διαταραχές επαναπόλωσης και γιγαντιαία κύματα Τ στις προσθιοπλάγιες απαγωγές Speckle tracking strain (το μάτι του βοδιού) στη ΗΟCM που σημαίνει διάχυτη διαταραχή

ΑΡΡΥΘΜΙΟΓΟΝΟΣ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΑ (ACΜ)

Στους αθλητές αγωνισμάτων αντοχής δεν είναι ασύνηθες να παρατηρείται στον υπέρηχο καρδιάς φυσιολογική διάταση της δεξιάς κοιλίας, η οποία ενδέχεται να ικανοποιεί τα ελάσσονα και μείζονα κριτήρια της ACΜ. Αν και αυτό είναι δυνατό να δυσχεράνει τη διάγνωση της ACΜ στους αθλητές με διάταση της δεξιάς κοιλίας, θα πρέπει να συνυπάρχουν και διαταραχές της συστολικής λειτουργίας της δεξιάς κοιλίας για να υποστηριχθεί η διάγνωση της. Επίσης, φυσιολογικά η διάταση της δεξιάς κοιλίας στους αθλητές συμβαίνει αρμονικά, σε αντιδιαστολή με την ασύμμετρη διάταση του χώρου εξόδου σε σχέση με το χώρο εισόδου της δεξιάς κοιλίας η οποία είναι δυνατό να παρατηρηθεί στην AC.

ΔΙΑΤΑΤΙΚΗ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΑ (DCM)

Στους αθλητές είναι δυνατό να παρατηρηθεί φυσιολογικά διάταση της αριστερής κοιλίας με τελοδιαστολική διάμετρο > 60 mm και ήπια μειωμένο κλάσμα εξώθησης (EF) αριστερής κοιλίας, εγείροντας ζητήματα διαφορικής διάγνωσης από τη DCM. Η φυσιολογική διάταση της αριστερής κοιλίας παρατηρείται κυρίως σε αθλητές, που η προπόνησή τους έχει αυξημένο το στοιχείο της αντοχής (ποδηλάτες, κωπηλάτες, cross country σκιέρς). Φυσιολογικά η διάταση της αριστερής κοιλίας των αθλητών συνοδεύεται και από αρμονική διάταση όλων των υπόλοιπων καρδιακών κοιλοτήτων. Ένα στοιχείο που διακρίνει την φυσιολογική διάταση της αριστερής κοιλίας των αθλητών από τη DCM είναι η φυσιολογική (συχνά υπερφυσιολογική, με υψηλά κύματα E διαμιτροειδικής ροής και Ea μιτροειδικού δακτυλίου) διαστολική λειτουργία των αθλητών. Παράλληλα, στους αθλητές φυσιολογικά το Sa του μιτροειδικού δακτυλίου είναι > 10 cm/sec με φυσιολογικό global longitudinal strain. Το stress echo με άσκηση φαίνεται να προσφέρει τη μεγαλύτερη δυνατότητα διάκρισης μεταξύ της φυσιολογικής διάτασης της αριστερής κοιλίας σε αθλητές και της DCM, καθώς φυσιολογικά αναμένεται αύξηση του EF της αριστερής κοιλίας > 11% και μέγιστη τιμή του EF > 63% στο peak της κόπωσης.

ΜΗ ΣΥΜΠΑΓΕΣ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟ (LVNC)

Το LVNC αποτελεί μια σπάνια μυοκαρδιοπάθεια, η οποία είναι δυνατό να διαγνωσθεί με τον υπέρηχο καρδιάς. Στο LVNC υπάρχουν ευμεγέθεις δοκιδώσεις της αριστερής κοιλίας με ενδοδοκιδώδεις εντομές που επικοινωνούν με την κοιλότητα της αριστερής κοιλίας. Αν και είναι δυνατό να παρατηρηθούν φυσιολογικά εκσεσημασμένες δοκιδώσεις σε αθλητές με αυξημένο το στοιχείο της αντοχής στην προπόνηση, σε αυτούς τους αθλητές η συστολική και η διαστολική λειτουργία της αριστερής κοιλίας αναμένεται να είναι φυσιολογική, σε αντίθεση με το LVNC που είναι επηρεασμένη

ΒΑΛΒΙΔΟΠΑΘΕΙΕΣ για περισσότερα με ελεύθερη πρόσβαση στο European Journal of Preventive Cardiology 2021: doi:10.1093/eurjpc/zwab058. Athletes with valvular heart disease and competitive sports: a position statement of the Sport Cardiology Section of the European Association of Preventive Cardiology

Πρόπτωση μιτροειδούς βαλβίδας (MVP)

Ο υπέρηχος καρδιάς αποτελεί σημαντικό μέσο για τη διάγνωση και την αξιολόγηση της σοβαρότητας της MVP, που έχει συσχετισθεί με πρόκληση αιφνίδιου καρδιακού θανάτου σε αθλητές. Ο υπεύθυνος μηχανισμός θεωρείται ότι είναι η δημιουργία ίνωσης στην περιοχή του μυοκαρδίου που προσφύονται οι θηλειδείς μύες της αριστερής κοιλίας, λόγω της μηχανικής τάσης των θηλοειδών μυών από την MVΡ. Η ίνωση του μυοκαρδίου σε αθλητές με MVΡ είναι δυνατό να ανιχνευθεί και να ποσοτικοποιηθεί με τη μαγνητική καρδιάς και πιστεύεται ότι αποτελεί το υπόστρωμα για τη γένεση κοιλιακών αρρυθμιών.

Δίπτυχη αορτική βαλβίδα

Η δίπτυχη AV συχνά είναι ασυμπτωματική και είναι δυνατό να διαλάθει της διάγνωσης από τον προαγωνιστικό έλεγχο, όταν περιορίζεται μόνο σε κλινική εξέταση και ΗΚΓ. Ο υπέρηχος καρδιάς έχει κεντρικό ρόλο στη διάγνωση της δίπτυχης AV. Η κλινική σημασία της δίπτυχης AV έγκειται στο γεγονός ότι συχνά συνυπάρχει δυσλειτουργία της AV (ανεπάρκεια ή/και στένωση) και διάταση της ανιούσης θωρακικής αορτής. Δεδομένου ότι η δίπτυχη AV είναι συγγενής ανωμαλία, η διενέργεια υπερήχου καρδιάς μια τουλάχιστον φορά στη ζωή ενός αθλητή είναι δικαιολογημένη για την ανίχνευση αυτής της κατάστασης. Λαμβάνοντας υπόψη την κληρονομική προδιάθεση της δίπτυχης AV, η διάγνωση δίπτυχης AV σε ένα αθλητή επιβάλλει και τον έλεγχο για ανίχνευση δίπτυχης AV και στους πρώτου βαθμού συγγενείς.

ΔΙΑΤΑΣΗ ΑΟΡΤΗΣ

Η διάταση της θωρακικής αορτής σχετίζεται με τη ύπαρξη δίπτυχης AV, νόσου του συνδετικού ιστού και αρτηριακής υπέρτασης. Η διάταση της αορτής εξελίσσεται χωρίς να προκαλεί συμπτώματα μέχρι την εμφάνιση σοβαρών επιπλοκών, όπως αορτικός διαχωρισμός. Διάταση της θωρακικής αορτής ≥ 40 mm στους άνδρες και ≥

34 mm στις γυναίκες θεωρείται παθολογική και όχι αποτέλεσμα φυσιολογικής προσαρμογής στη χρόνια άσκηση, αν και έχει βρεθεί ότι άνδρες αθλητές αγωνισμάτων αντοχής πιθανώς έχουν μεγαλύτερη διάμετρο της ανιούσης θωρακικής αορτής σε σχέση με αθλητές αγωνισμάτων δύναμης.

ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΑΝΩΜΑΛΙΕΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ

Οι συγγενείς ανωμαλίας των στεφανιαίων αρτηριών που συνδέονται κλασσικά με αιφνίδιο καρδιακό θάνατο σε νεαρούς αθλητές είναι η ανώμαλη έκφυση της αριστερής στεφανιαίας αρτηρίας από το δεξιό κόλπο του Valsalva και της δεξιάς στεφανιαίας αρτηρίας από τον αριστερό κόλπο του Valsalva. Οι συγγενείς ανωμαλίας των στεφανιαίων αρτηριών συχνά διαλάθουν της διάγνωσης, λόγω άτυπων συμπτωμάτων και αρνητικών ευρημάτων στο συμβατικό προαγωνιστικό έλεγχο. Η υποψία ανώμαλης έκφυσης των στεφανιαίων αρτηριών είναι δυνατό να τεθεί με το διαθωρακικό υπέρηχο καρδιάς με παραστερνικές λήψεις στο βραχύ άξονα για την απεικόνιση των στομίων και της έκφυσης των στεφανιαίων αρτηριών.

ΑΘΛΗΤΕΣ > 35 ΕΤΩΝ

ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟΣ(ΣΝ)

O AKΘ μπορεί να είναι η πρώτη εκδήλωση και η ένοχη βλάβη στο πρόσθιο κατιόντα η κλασσική εικόνα(Οι γαύροι θυμούνται τον Κοβάσεβιτς). Αν και ο κλασσικός ρόλος του υπερήχου καρδιάς στη διάγνωση ΣΝ σε αθλητές μεγαλύτερης ηλικίας είναι η ανίχνευση διαταραχών κινητικότητας της αριστερής κοιλίας σε ηρεμία ή στο stress echo, η απεικόνιση αθηρωματικών πλακών στην κολποσωληνώδη συμβολή της ανιούσης θωρακικής αορτής, στο αορτικό τόξο ή στην κοιλιακή αορτή εγείρουν την υποψία ύπαρξης αυξημένου αθηρωματικού φορτίου σε ασυμπτωματικούς αθλητές μεγαλύτερης ηλικίας, καθιστώντας την ύπαρξη ΣΝ πιθανή.

ΜΥΟΚΑΡΔΙΤΙΔΑ

Post-viral myocarditis is a well-documented cause of sudden cardiac death during exerciseΟ υπέρηχος καρδιάς είναι δυνατό να βοηθήσει στη διάγνωση προηγηθείσας μυοκαρδίτιδας με σιωπηλή κλινική πορεία από την ανίχνευση τμηματικών διαταραχών κινητικότητας σε περιοχές μυοκαρδιακής ουλής.

MYOKAΡΔΙΤΙΔΑ COVID 19

Η COVID 19 σχετίζεται με χαμηλό ποσοστό καρδιακής προσβολής και με μικρό κίνδυνο μελλοντικών καρδιακών συμαβμάτων. Moulson & Petek, et al.; SARS-CoV-2 Cardiac Involvement in Athletes. Circulation 2021 in press

Τα συμπτώματα, το ΗΚΓ, η τροπονίνη και ο διαθωρακικός υπέρηχος είναι τα πρώτα διαγνωστικές παρεμβάσεις αλλά η οριστική διάγνωση γίνεται με MRI(παρ ότι η αξία των ευρημάτων σε απουσία συμπτωμάτων είναι υπο συζήτηση). Απο τον υπέρηχο το εύρημα που υποδεικνύει καρδιακή προσβολή είναι το global longitudinal strain <16. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων, η κλινική εικόνα της οξείας μυοκαρδίτιδας είναι αυτή που κυριαρχεί. Η σημαντικότερη σύσταση για τους ασθενείς που νόσησαν χωρίς συμπτώματα και στους οποίους μόνο το εργαστηριακό αποτέλεσμα ήταν θετικό στη διάγνωση του COVID-19, είναι η αποφυγή οποιασδήποτε σωματικής επιβάρυνσης για δύο εβδομάδες μετά τη διάγνωση. Εάν σε αυτό το διάστημα παραμείνουν σταθεροί και ασυμπτωματικοί, μπορούν μετά τις δύο εβδομάδες να ξεκινήσουν σιγά σιγά προπονήσεις.

ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ

Ο υπέρηχος καρδιάς έχει τη δυνατότητα να συμβάλλει στη διάγνωση μυοκαρδιοπαθειών όψιμης έναρξης σε μη νεαρούς αθλητές.

Οι συγγραφείς προτείνουν ο υπέρηχος καρδιάς να διενεργείται τουλάχιστον δύο φορές στη ζωή ενός αθλητή. Ο πρώτος υπέρηχος καρδιάς συστήνεται να πραγματοποιείται κατά τη διάρκεια της εφηβείας για τον αποκλεισμό συγγενών ανωμαλιών των στεφανιαίων αρτηριών, δίπτυχης AV, MVΡ και διάτασης αορτής. Ο δεύτερος υπέρηχος καρδιάς θα ήταν δυνατό να πραγματοποιηθεί σε ηλικία > 35 ετών, με σκοπό τον αποκλεισμό της ύπαρξης ΣΝ, όψιμης έναρξης μυοκαρδιοπαθειών και προηγηθείσας σιωπηλής μυοκαρδίτιδας.

Article:

Eπιμέλεια:Γιώργος Χρήστου, Δρ Καρδιολόγος, Μαραθωνοδρόμος Πρέβεζα

Περισσότερα Άρθρα

Σχετικά Άρθρα

Νέες Δημοσιεύσεις

Τι πρέπει να προσέχουν οι Καρδιοπαθείς το καλοκαίρι

Τους θερινούς μήνες στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια φαίνεται να αντιμετωπίζουμε συχνά το πρόβλημα της υψηλής θερμοκρασίας περιβάλλοντος με κύριες επιπλοκές τις...

Προειδοποίηση ECDC: Έως το τέλος Αυγούστου το 90% των κρουσμάτων κορονοϊού στην ΕΕ θα είναι της παραλλαγής Δέλτα – Η μία μόνο δόση εμβολίου...

Η πιο μεταδοτική παραλλαγή Δέλτα του κορονοϊού, η οποία αρχικά είχε εντοπισθεί στην Ινδία, εξαπλώνεται ραγδαία πλέον και στην Ευρώπη, με αποτέλεσμα,...

Ισραήλ- covid-19: Ακόμη και οι εμβολισμένοι ή οι αναρρώσαντες θα μπορούν να μπαίνουν σε καραντίνα λόγω του παραλλαγμένου στελέχους Δέλτα

Οι αρχές του Ισραήλ ανακοίνωσαν ότι πλέον οι γιατροί θα μπορούν να ζητούν να μπαίνουν σε καραντίνα όλοι όσοι έχουν εκτεθεί στο...

Ετικέτες